Een slim plan voor duizenden woningen in Tanthof
Als je cv-ketel in huis kapot gaat, wat doe je dan? Welke keuze maak je? Om bewoners daarbij te helpen, ontwikkelden de Bewonersvereniging Heel Tanthof Delft (BHTD), de gemeente Delft en het Regionaal Energieloket een praktisch advies. Bob Oudshoorn van de BHTD-werkgroep Energie en Duurzaamheid vertelt hoe dat tot stand kwam.
Hoe is jouw rol als aanjager in het verduurzamen van de wijk Tanthof ontstaan?
“Een paar jaar geleden raakte ik geïnteresseerd in de plannen voor de energietransitie in onze wijk. Ik sloot aan bij een klankbordgroep van de gemeente en merkte al snel dat veel bewoners met dezelfde vragen zaten. Wat moet ik doen als mijn cv-ketel straks vervangen moet worden? Dat was voor ons als vereniging uiteindelijk de reden om in actie te komen.”
‘Ik merkte al snel dat veel bewoners met dezelfde vragen zaten.’
Waarom wilden jullie dit onderzoeken?
“Destijds kwam het bericht dat cv-ketels straks alleen nog vervangen mochten worden door een hybride warmtepomp. Die verplichting is uiteindelijk niet doorgegaan, maar wij zagen wel dat de vraag bleef bestaan. In Tanthof staan ruim 6.800 woningen. Ongeveer de helft daarvan is een koopwoning. Cv-ketels gaan gemiddeld tien tot vijftien jaar mee. Dat betekent dat er iedere week bewoners zijn die voor de keuze staan: wat doe ik nu?”
Hoe zijn jullie dat dan gaan doen?
“We hebben de gemeente gevraagd om ondersteuning. Via het Regionaal Energieloket is vervolgens onderzoek gedaan. Daarbij zijn tien verschillende woningtypen in Tanthof gevonden en onderzocht. Want een tussenwoning uit de jaren zeventig vraagt soms iets anders dan een hoekwoning of een twee-onder-een-kapwoning. Door die verschillen goed in beeld te brengen, konden we een generiek advies maken waar veel bewoners iets aan hebben. Ook is het Regionaal Energieloket ingegaan op de mogelijkheid van subsidie.”
Waar is naar gekeken in het onderzoek?
“Er is gekeken naar de isolatie van de woningen. Heeft een huis spouwmuurisolatie? Hoe goed zijn de ramen? Is er vloer- of dakisolatie? En waar gaat nog veel warmte verloren? Op basis daarvan is voor elk woningtype bepaald welke stappen het slimst zijn. Een stapsgewijze aanpak heeft de voorkeur.”
Wat is uiteindelijk de conclusie van het onderzoek?
“Eigenlijk heel simpel: begin altijd met isoleren. Pas daarna moet je nadenken over een warmtepomp. Veel mensen kijken meteen naar een nieuwe installatie, maar zonder goede isolatie werkt een warmtepomp eigenlijk niet goed. De volgorde is dus heel belangrijk.”
Waar moeten bewoners vooral rekening mee houden?
“Elke woning is anders. Daarom hebben we gekeken welke oplossingen het beste passen bij de verschillende woningtypen in Tanthof. Daarbij gaat het niet alleen om isolatie, maar ook om zaken als de kosten en subsidies.”
Wat heeft het project de wijk uiteindelijk opgeleverd?
“We hebben het generieke cv-advies tijdens een bewonersavond gepresenteerd. De zaal zat helemaal vol. Dat liet al zien hoeveel behoefte er is aan informatie. Daarna zagen we dat meer bewoners contact opnamen met het Regionaal Energieloket. Later organiseerden we samen met 015 Duurzaam ook een duurzame huizenroute. Bewoners konden bij elkaar kijken en ervaringen uitwisselen. Dat werkt vaak beter dan alleen een folder lezen. ”
Zie je inmiddels dat bewoners in Tanthof ook echt meer gaan verduurzamen?
“Ik heb niet de cijfers om te zeggen dat door ons advies ineens veel meer woningen zijn verduurzaamd. Maar ik zie wel dat er in de wijk veel gebeurt. Bewoners vervangen bijvoorbeeld enkel glas door HR++- of triple glas, isoleren hun vloer of dak en plaatsen zonnepanelen. Ook merken we dat mensen steeds gerichter vragen stellen over hun woning en de mogelijkheden. Dat vind ik een goede ontwikkeling. Je ziet dat verduurzaming steeds meer iets wordt waar mensen samen over praten en ervaringen over uitwisselen.”
Levert zo’n initiatief ook nog iets anders op voor de buurt?
“Zeker. Mensen leren elkaar kennen en helpen elkaar verder. Als iemand goede ervaringen heeft met isoleren of zonnepanelen, deelt hij die met zijn buren. Zo ontstaat er niet alleen meer kennis, maar ook meer betrokkenheid bij de wijk. Dat is minstens zo waardevol.”
‘Er ontstaat niet alleen meer kennis, maar ook meer betrokkenheid bij de wijk.’
Welke tips heb je voor andere bewonersverenigingen?
“Zoek de samenwerking op. Betrek de gemeente en deskundigen, maar luister vooral ook naar bewoners. Maak ingewikkelde informatie begrijpelijk en maak mensen duidelijk wat ze kunnen doen. Je hoeft niet alles zelf te weten, maar je kunt wel de schakel zijn tussen bewoners en de juiste experts.”
Tot slot: wat zou je Delftenaren willen meegeven?
“Wacht niet tot je cv-ketel kapot gaat. Kijk nu alvast hoe goed je woning is geïsoleerd. Begin met de maatregelen waar je geen spijt van krijgt, zoals isoleren en kieren dichten. Daarmee bespaar je direct energie én ben je goed voorbereid op de toekomst.”